Trong bài Kinh Nhất Dạ Hiền Giả, đoạn cuối có nói như trích dẫn dưới đây.

Một vị đã nghe chánh pháp , có văn tuệ + tư tuệ + tu tuệ ở 1 mức độ nhất định sẽ hiểu là:

1. Mục đích của cuộc đời là chấm dứt khổ chứ đâu phải tìm cầu niềm vui hạnh phúc nơi thế giới ngoại cảnh như sắc đẹp, tiếng hay, hương thơm, vị ngon, xúc chạm êm ái.

=> Vì vậy thì nếu có chánh niệm ( Thân- Thọ- Tâm- Pháp ) thì an trú hỷ lạc nội tâm của sơ thiền, nhị thiền.

=> Có tâm hành tích cực của chánh tinh tấn.

=> An trú Tuệ giải thoát do hiểu biết đúng sự thật.

Tất cả đều là hỷ lạc , vui thoả mái nội tâm chứ đâu phải vui vẻ, hớn hở cười nói do phản ứng ngoại cảnh.

Hơn nữa cho dù 1 vị hữu học, có Trí Tuệ chưa đạt đến mức viên mãn chánh trí như 1 Vị A La Hán đã sang bờ bên kia, thì tài sản của họ chính là Tàm Quý (Xấu hổ với chính mình vì đã mất chánh niệm nên vẫn còn ham thích vị ngọt của Tiếng Hay, Hương Thơm, Vị Ngon, Xúc chạm êm ái ).

=> Vậy thì cần AN TỊNH, và TRẦM LẶNG là đúng rồi. Chứ không lẽ tàm quý rồi hớn hở hạnh phúc tiếp với thế giới ngoại cảnh ???.

Hơn nữa cần hiểu rõ, an tịnh trầm lặng mà bớt khổ tâm là được.

Chứ đâu phải cứ nhìn mặt vui vẻ hạnh phúc là hết khổ tâm đâu. Khát ái tìm cầu hỷ lạc chỗ này chỗ kia mới là nguyên nhân của khổ tâm. Vui được 1 chốc rồi sau đó vui ít khổ nhiều, não nhiều, mà nguy hiểm càng nhiều hơn chứ sướng gì.

Mà nhìn mặt 1 ông an tịnh trầm lặng và 1 ông vui vẻ hớn hở, chưa biết ông nào khổ tâm nhiều hơn ông nào đâu. Mấu chốt của ít khổ tâm là hiểu biết đúng sự thật.

Và còn nữa, ẩn sâu xa của ý muốn suy nghĩ tích cực, muốn vui vẻ hớn hở là hiểu biết suy nghĩ tích cực, vui vẻ hớn hở, sẽ chấm dứt được khổ. Ẩn sâu là tư tưởng có hạnh phúc sẽ chấm dứt khổ. Đây là 1 hiểu biết sai sự thật gắn chặt sâu trong tâm thức nhân loại.

1 đặc điểm cũng cần lưu ý: Đối với lộ trình tâm bát tà đạo, họ buồn là buồn, vui là vui, đâu có thể điều khiển được cảm xúc của họ. Đâu phải cứ động viên hãy tích cực lên, đừng tiêu cực là họ sẽ tích cực được đâu.

Hiểu biết thế nào sẽ sống như vậy.

Vậy nên nếu An Tịnh Trầm Lặng thì cứ An Tịnh Trầm Lặng, không phải gồng mình để Vui Vẻ Hạnh Phúc làm gì, có hết khổ đâu.